De weg vooruit voor uniQure: FDA zegt dat er meer gegevens nodig zijn voor AMT-130 gentherapie

Op 2 maart 2026 kondigde uniQure aan dat het de definitieve vergaderingsnotulen heeft ontvangen van de Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA) na een Type A-vergadering op 30 januari 2026 om AMT-130 te bespreken, hun experimentele gentherapie voor de ziekte van Huntington (HD). uniQure zegt dat de FDA hen heeft laten weten dat hun huidige gegevens onvoldoende zijn voor de FDA om AMT-130 goed te keuren. Dit is teleurstellend nieuws voor de Huntington-gemeenschap.

Wat is AMT-130?

AMT-130 is een gentherapie die is ontworpen om de niveaus van het huntingtine-eiwit in de hersenen te verlagen. Het maakt gebruik van een onschadelijk viruspakket, een adeno-geassocieerd virus (AAV) genoemd, om microRNA te bevatten – genetische instructies om de huntingtine-niveaus te verlagen. De therapie wordt via een hersenoperatie rechtstreeks in het striatum afgeleverd, het diepe deel van de hersenen dat het meest wordt aangetast bij HD. Door de huntingtine-niveaus te verlagen, hopen uniQure en vele andere bedrijven die medicijnen voor HD ontwikkelen, de tekenen en symptomen van HD te vertragen of te stoppen.

uniQure ontwikkelt AMT-130 al enkele jaren en we volgen het verhaal al vanaf het begin, terwijl het vorderde van dierstudies naar de kliniek:

• Veelbelovende resultaten uit diermodellen, behandeld in april 2021
• De aankondiging van de klinische studie, behandeld in juli 2021
• Veiligheidsgegevens na 12 maanden, behandeld in juli 2022
• Een korte pauze in de studie, behandeld in augustus 2022
• De studie wordt hervat, behandeld in november 2022
• Een veelbelovend veiligheidsprofiel, behandeld in december 2023
• Het potentieel van AMT-130 om klinische progressie te vertragen, behandeld in juli 2024
• Eerdere afstemming met de FDA, behandeld in december 2024
• Hoop op versnelde goedkeuring, behandeld in juni 2025
• Positieve studieresultaten aangekondigd, behandeld in september 2025
• Verdieping in wat de studiegegevens laten zien, behandeld in oktober 2025
• Niet langer op één lijn met de FDA, behandeld in november 2025
• De reactie van de gemeenschap, behandeld in december 2025
• Het veiligstellen van een Type A-vergadering met de FDA, behandeld in januari 2026

Eerdere studies waren ontworpen om de veiligheid te beoordelen, terwijl er ook extra gegevens werden verzameld voor verschillende metingen zoals biomarkers (bijv. NfL, een graadmeter voor de gezondheid van de hersenen) en klinische resultaten (bijv. cUHDRS, een verzameling klinische meetwaarden) in de loop van de tijd. Hoewel de studie niet specifiek was ontworpen om met deze metingen te bepalen of AMT-130 effectief is tegen HD, kon het dienen als een proof-of-concept, wat een hint gaf of het medicijn mogelijk het werk zou kunnen doen waar ze op hoopten.

Met deze kleine proof-of-concept beoordelingen heeft uniQure eerder gegevens gedeeld uit hun Fase 1/2 klinische studie die suggereren dat het verlagen van het huntingtine-eiwit met AMT-130 lijkt samen te gaan met verbeterde klinische metingen vergeleken met externe controledatasets. Om AMT-130 goedgekeurd te krijgen, moeten toezichthouders er echter van overtuigd zijn dat deze therapie een duidelijk klinisch voordeel biedt aan mensen die met HD leven.

Wat zei de FDA?

In november 2025 verklaarde de FDA dat zij het er niet mee eens is dat de gegevens van uniQure uit de Fase 1/2 klinische studie voldoende bewijs zijn dat AMT-130 klinisch voordeel biedt voor mensen met HD, en daarom een marketingaanvraag voor AMT-130 niet kan ondersteunen. Met andere woorden, op basis van de tot nu toe verzamelde gegevens gelooft de FDA niet dat er genoeg bewijs is om de therapie goed te keuren.

Om tot dit besluit te komen, bekeek de FDA het volledige dossier aan informatie dat uniQure tot nu toe over AMT-130 heeft verzameld. Dit omvatte de eerste 12 maanden van de studie waarin deelnemers die met AMT-130 werden behandeld, werden vergeleken met mensen die een schijnoperatie ondergingen. Hoewel er na 12 maanden geen statistisch verschil was tussen mensen die met AMT-130 werden behandeld en degenen met een schijnoperatie, was dit een zeer kleine groep mensen. Bovendien was dit deel van de studie ontworpen om naar de veiligheid van het medicijn te kijken, niet naar hoe effectief het was bij het behandelen van tekenen en symptomen van HD.

In hun recente vergadernotulen verklaarde uniQure dat de FDA het niet eens was met de externe controlegroep die uniQure gebruikte om te meten hoe effectief AMT-130 was in hun studie. Dit was verwarrend voor de gemeenschap, aangezien eerdere persberichten van uniQure hadden aangegeven dat ze met de FDA op één lijn zaten over deze aanpak.

In het meest recente persbericht van uniQure op 2 maart 2026 gaven ze aan dat de instantie sterk aanbeveelde dat uniQure een nieuwe studie uitvoert om robuust aan te tonen dat AMT-130 effectief is. Ze suggereren dat uniQure hun studieopzet aanpast, waarvan de grootste verandering zou zijn dat deelnemers willekeurig worden toegewezen aan een van de twee groepen – de ene groep krijgt de volledige hersenoperatie die het medicijn aflevert, de andere groep ondergaat een schijnoperatie waarbij geen medicijn wordt afgeleverd.

In deze nieuwe potentiële opzet zou de studie ook dubbelblind zijn, wat betekent dat noch de clinici, noch de deelnemers zouden weten wie in welke groep zit, hoewel HDBuzz ervan uitgaat dat de chirurgen het wel zouden weten omdat de procedures heel verschillend zouden zijn.

Een dubbelblinde, placebo-gecontroleerde studie wordt algemeen beschouwd als de gouden standaard om te bepalen of een behandeling echt werkt. In dit specifieke scenario is er echter kritiek op gekomen vanwege de ethische implicaties van het vragen aan mensen met HD om een invasieve procedure te ondergaan die een schijnoperatie kan zijn, gevolgd door een lange periode van monitoring. Tijdens deze periode (waarschijnlijk meerdere jaren) zouden deelnemers geen andere potentieel ziekte-modificerende medicijnen kunnen ontvangen die momenteel in klinische studies worden getest.

Wat gebeurt er nu?

Hoewel de FDA niet instemde met het door uniQure voorgestelde indieningstraject op basis van bestaande Fase 1/2-gegevens, zijn de besprekingen blijkbaar nog gaande. Het bedrijf verklaarde dat het van plan is om in het tweede kwartaal van 2026 een Type B-vergadering met de FDA aan te vragen. Het doel van deze vergadering zou zijn om de plannen voor Fase 3-ontwikkeling en mogelijke ontwerpen voor klinische studies verder te bespreken.

In haar verklaring benadrukte uniQure hun overtuiging dat de “totaliteit en duurzaamheid” van haar gegevens een voortgezette dialoog met de instantie ondersteunen en verwees naar de toezegging van de FDA voor regelgevende flexibiliteit in het geval van ernstige ziekten met een hoge onvervulde behoefte, waar HD duidelijk onder valt.

Buiten de VS werkt uniQure nog steeds aan de voortgang van AMT-130 in Europa. De gegevens die worden verzameld uit de lopende studies op de Europese locaties zullen nog steeds informatief zijn voor hoe effectief het medicijn is bij de behandeling van HD. Als het in staat is om via het regelgevingstraject in Europa vooruitgang te boeken en effectiviteit aan te tonen, zal dat de HD-gemeenschap over de hele wereld ten goede komen, aangezien uniQure die gegevens dan zou kunnen gebruiken voor toekomstige aanvragen in de VS.

Wat betekent dit voor de HD-gemeenschap?

Voor families die door HD zijn getroffen en alle belanghebbenden in deze gemeenschap kan dit nieuws erg teleurstellend aanvoelen. Het suggereert dat er waarschijnlijk extra, grotere en bewerkelijkere studies nodig zullen zijn voordat AMT-130 in aanmerking kan komen voor goedkeuring in de Verenigde Staten, waardoor de toegang voor families tot potentiële behandelingen wordt vertraagd terwijl de klok door tikt.

Tegelijkertijd geeft de aanbeveling van de FDA een duidelijker beeld van welk bewijs zij nodig achten om verder te gaan. Hoewel een gerandomiseerde, schijngecontroleerde chirurgische studie praktische en ethische uitdagingen met zich meebrengt, zou het ook de definitieve antwoorden kunnen geven die nodig zijn over de vraag of AMT-130 de ziekteprogressie betekenisvol vertraagt.

De update van uniQure in september, die vergelijkingen met een externe controlegroep liet zien, suggereerde dat AMT-130 de ziekteprogressie zou kunnen vertragen, maar was gebaseerd op gegevens van een zeer klein aantal mensen. Zonder directe vergelijking met een placebocontrolegroep is het mogelijk dat de resultaten minder overtuigend zijn dan regelgevende instanties willen om over te gaan tot een mogelijke goedkeuring. Helaas zijn de gegevens die we hebben tot 12 maanden in vergelijking met de schijncontrole minder duidelijk, en laten ze geen definitieve verbetering zien voor mensen in de AMT-130-groep in het kleine aantal geteste mensen.

Dit betekent niet dat de deur gesloten is voor andere toezichthouders. Hoewel de FDA een van de belangrijkste instanties voor medicijnregulering is, is het er slechts één in een wereldwijd landschap van vele organisaties die elk verschillende achterbannen over de hele wereld dienen om nieuwe medicijnen goed te keuren. uniQure liet eerder doorschemeren dat ze in gesprek zijn met andere toezichthouders, zoals die in Europa, dus we houden onze ogen open voor updates van deze gesprekken.

Dankbaarheid voor de HD-gemeenschap die ons tot dit punt heeft gebracht

Op momenten als deze denkt het HDBuzz-team terug aan onze “save points” in de lange en hobbelige reis voor de ontwikkeling van medicijnen voor HD, een concept van onze Editor Emeritus, Ed Wild.

In hun update van september deelde uniQure gegevens die voor het eerst suggereerden dat het verlagen van huntingtine voordelen zou kunnen bieden voor mensen met HD. We wisten destijds dat er veel kanttekeningen en waarschuwingen waren, vooral dat dit een piepkleine dataset was en dat de externe controle-arm niet door iedereen in het HD-veld gunstig werd beoordeeld. Niettemin suggereerden de gegevens van uniQure dat deze aanpak veilig was en potentieel het verschil zou kunnen maken voor families die met HD leven.

Die gegevens blijven ongewijzigd ondanks deze turbulente ~5 maanden van heen-en-weer gepraat met de FDA. We kunnen altijd terugkeren naar deze gegevens als vertrekpunt voor hoe we als gemeenschap verder kunnen gaan. We gaan niet achteruit.

Deze vooruitgang is alleen mogelijk dankzij de onbaatzuchtige acties van de deelnemers aan deze studies, de families die de deelnemers steunen, iedereen die zich inzet om voor deze gemeenschap op te komen, en het onvermoeibare werk van de mensen in dit veld om medicijnen te vinden om HD te behandelen. We zijn jullie allemaal dankbaar en danken jullie voor alles wat jullie hebben gedaan.

Nu zullen velen in onze gemeenschap de tijd nemen om te pauzeren en te hergroeperen voordat we weer vooruit gaan, als een wereldwijde gemeenschap om te blijven aandringen op het vinden van medicijnen om mensen met HD te helpen.

Zoals altijd zal HDBuzz de ontwikkelingen op de voet blijven volgen en updates geven zodra er meer informatie beschikbaar komt.

Samenvatting:

• Op 2 maart 2026 kondigde uniQure aan dat de Amerikaanse FDA in hun Type A-vergadering heeft meegedeeld dat de huidige Fase 1/2-gegevens niet voldoende zijn om goedkeuring van AMT-130 voor HD te ondersteunen.
• AMT-130 is een experimentele gentherapie die is ontworpen om de huntingtine-niveaus in de hersenen te verlagen met behulp van een via AAV afgeleverd microRNA, dat via een operatie rechtstreeks in het striatum wordt toegediend.
• De FDA was het niet eens met het gebruik van een externe controlegroep door uniQure en adviseerde een nieuwe gerandomiseerde, dubbelblinde studie, mogelijk inclusief een controle-arm met schijnoperatie.
• Hoewel het teleurstellend is, zijn de besprekingen met toezichthouders gaande, en duidelijkere richtlijnen van de FDA kunnen helpen bij het bepalen van de weg vooruit voor toekomstige studies en de HD-gemeenschap.