Huntington’s disease research news.

In duidelijke taal. Geschreven door wetenschappers.
Voor de wereldwijde HD-gemeenschap.

De boodschapper neerschieten met enkelstrengs RNA-genuitschakeling

Nieuwe ‘enkelstrengs RNA’ genuitschakelende medicijnen kunnen veiliger & effectiever zijn voor de behandeling van de ziekte van Huntington

Vertaald door Hans van der Leer

Na enorme vooruitgang in de afgelopen jaren komen we steeds dichter bij klinische studies met huntingtine-verlagende of ‘genuitschakelende’ behandelingen voor de ziekte van Huntington. Nieuwere, betere en veiligere technieken zijn altijd welkom en de aankondiging van ‘enkelstrengs RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.’ uitschakeling zorgt voor veel opwinding. Waar gaat het over?

Genuitschakelende medicijnen werken door cellen te vertellen het huntingtine-eiwithuntingtine-eiwit Eiwit dat geproduceerd wordt door het huntington-gen niet aan te maken, de oorzaak van schade bij de ziekte van Huntington. Ze doen dit door de eiwitproductiesystemen van de cellen te verstoren.

Er zijn twee hoofdtypen genuitschakelende medicijnen: antisense oligonucleotiden (ASO’s) en RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.-interferentie (RNAi). Dit artikel gaat over RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.-interferentie.

Genuitschakeling vermindert de productie van een gekozen eiwit door te voorkomen dat het mRNA-bericht door cellen wordt gelezen
Genuitschakeling vermindert de productie van een gekozen eiwit door te voorkomen dat het mRNA-bericht door cellen wordt gelezen

Terwijl er wordt toegewerkt naar klinische studies zo snel als mogelijk, hebben wetenschappers ook gewerkt aan de ontwikkeling van een nieuwe, en hopelijk verbeterde, RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.-interferentietechniek. Om de verschillen met bestaande technieken uit te leggen, moeten we eerst uitleggen hoe genen worden gelezen om eiwitten te maken. Blijf bij ons – het zal de moeite waard zijn!

Wat zijn DNA en RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.?

DNA is de blauwdruk voor het maken van mensen. Het is een lange molecule die bestaat uit aan elkaar gekoppelde stukjes die basen worden genoemd en die in 4 ‘smaken’ komen – C A G en T. Dit zijn de letters waarin onze genetische code is geschreven.

De DNA ‘dubbele helix’ bestaat uit twee strengen die naast elkaar liggen. Elke streng is een reeks basen, en de twee strengen worden bij elkaar gehouden door chemische bindingen tussen de basen op tegenoverliggende strengen. A vormt een paar met T, en C vormt een paar met G.

Om van DNA naar een eiwit te gaan, moet er een ‘werkkopie’ van het DNA worden gemaakt. Die kopie wordt ‘boodschapper’ RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten. of mRNA genoemd. RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten. is nauw verwant aan DNA maar ziet er iets anders uit.

mRNA is de sjabloon die een cel vertelt hoe een eiwit in elkaar moet worden gezet. Wanneer een cel een eiwit maakt – inclusief het huntingtine-eiwithuntingtine-eiwit Eiwit dat geproduceerd wordt door het huntington-gen – doet het dit door de instructies te lezen in het mRNA dat correspondeert met dat eiwit.

Het verstoren van huntingtine mRNA – of ‘de boodschapper neerschieten’ – voorkomt dat het huntingtine-eiwithuntingtine-eiwit Eiwit dat geproduceerd wordt door het huntington-gen wordt samengesteld, en is de basis van genuitschakelinggenuitschakeling benadering om de ZvH te behandelen door gebruik te maken van specifieke moleculen die de cellen bevelen om het schadelijke huntingtine-eiwit niet te produceren bij RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.-interferentie.

OK – terug naar genuitschakelinggenuitschakeling benadering om de ZvH te behandelen door gebruik te maken van specifieke moleculen die de cellen bevelen om het schadelijke huntingtine-eiwit niet te produceren

Tot nu toe hebben RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.-gebaseerde genuitschakelingstechnieken gebruik gemaakt van dubbelstrengs RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.-moleculen, genaamd siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken. Dubbelstrengs RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten. was tot nu toe nodig omdat enkelstrengs RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten. wordt vernietigd door de eigen afvalverwijderingsmechanismen van cellen voordat het uitschakeling kan uitvoeren.

Eenmaal in de cellen moet het dubbelstrengs RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten. zich splitsen in enkele strengen om te kunnen binden aan het huntingtine mRNA-boodschapmolecuul. Dan knipt een enzym in de cellen het mRNA in stukjes, zodat het gemuteerde eiwit nooit wordt gemaakt.

We weten dat deze aanpak de hoeveelheid gemuteerd HD-eiwit in cellen drastisch kan verminderen. Waar we minder zeker van zijn is of de ongewenste streng die zich afsplitst nadelige bijwerkingen heeft op cellen. Er bestaat een mogelijkheid dat het lichaam een aanval zou kunnen lanceren op de overgebleven streng en schade zou kunnen veroorzaken. Een andere mogelijkheid is dat de overgebleven streng zou kunnen binden aan ander mRNA, en de aanmaak van andere belangrijke eiwitten zou kunnen verhinderen.

Dubbelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken-moleculen verspreiden zich niet ver in de hersenen, waardoor het behandelen van grote hersengebieden moeilijk is.

Een laatste moeilijkheid van dubbelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken’s is dat ze op een ingewikkelde manier moeten worden verpakt om ze bij de juiste weefsels te krijgen waar ze hun werk moeten doen.

Er zijn studies geweest bij muizen en apen als diermodellen voor de ziekte van Huntington die aantoonden dat siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken’s veilig en effectief zijn, maar wetenschappers zijn voorzichtig omdat we heel zeker moeten zijn over de veiligheid voordat we behandelingen geven aan kostbare mensen. Het laatste wat we willen is de ZvH erger maken.

Enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken

Een idee om het risico op slechte effecten van RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.-interferentie te verminderen is het produceren van enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken. Maar hoe kunnen we het stabiliteitsprobleem overwinnen – die vervelende gewoonte van cellen om het enkelstrengs RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.-medicijn in stukjes te knippen?

Na veel hard werk heeft een groep onderzoekers onder leiding van David Corey in Dallas, in samenwerking met ISIS Pharmaceuticals, net aangekondigd dat ze eindelijk de doorbraak hebben bereikt. Om je een idee te geven van de opwinding die dit heeft veroorzaakt: het werd aangekondigd in niet één, maar twee ‘back-to-back’ artikelen in dezelfde editie van het toptijdschrift Cell. Behoorlijk een primeur!

Enkelstrengs siRNA-medicijnen zouden de uitschakelingskracht van dubbelstrengs RNA kunnen combineren met het vermogen van enkelstrengs moleculen om zich door de hersenen te verspreiden.
Enkelstrengs siRNA-medicijnen zouden de uitschakelingskracht van dubbelstrengs RNA kunnen combineren met het vermogen van enkelstrengs moleculen om zich door de hersenen te verspreiden.

Door enkele chemische aanpassingen aan eerdere pogingen heeft het team van Corey een enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken gemaakt en konden ze het verpakken in een eenvoudige zoutoplossing. Ze hebben met succes het enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken geïnjecteerd in de vloeistofruimtes rond de hersenen in een muismodel van de ZvH, en konden aantonen dat het bindt aan huntingtine mRNA en voorkomt dat het HD-eiwit wordt gemaakt.

Win-win-win?

Bovendien verspreidden de effecten van enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken zich, in tegenstelling tot dubbelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken-medicijnen die eerder zijn getest, door de hele hersenen in plaats van beperkt te blijven tot het kleine gebied rond de injectie. Bij deze muizen leverde enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken in ieder geval een win-win op: het was stabiel en het verspreidde zich verder.

Daar niet tevreden mee, gingen ze nog verder. Door de structuur van hun molecuul licht aan te passen, konden ze ook een enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken maken dat alleen de productie van het gemuteerde HD-eiwit blokkeerde en niet voorkwam dat de normale versie van het HD-eiwit werd gemaakt. Ze deden dit door het siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken te richten op de abnormaal lange ‘CAG’-reeks in het HD-gen.

Met een enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken hoeven we ons geen zorgen te maken over wat een tweede streng zou kunnen doen, en door alleen op het gemuteerde huntingtine mRNA te richten is er minder bezorgdheid over de mogelijke effecten van het stoppen van de productie van het normale HD-eiwit.

Wat nu?

Deze nieuwe methode lijkt dus veilig en effectief in muismodellen. Nu moeten we ervoor zorgen dat het veilig en effectief is in andere, grotere diermodellen voordat we zelfs maar overwegen om naar menselijke studies te gaan. Dat gebeurt nu!

Resterende vragen

Een aantal vragen zal moeten worden beantwoord voordat enkelstrengs RNARNA De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.-interferentie kan worden getest bij mensen.

Ten eerste zijn er enkele andere genen met een reeks CAG’s erin. We weten nog niet of het introduceren van enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken’s gericht op die CAG-reeksen onbedoeld andere belangrijke genen zou kunnen uitschakelen.

Ten tweede, het leveringsprobleem. Hoe gaan we de belangrijke delen van de hersenen van patiënten met de ziekte van Huntington bereiken? Gelukkig werken onderzoekers bij de ZvH en andere ziekten hier al aan. Een studie met een vergelijkbaar medicijn gemaakt van enkelstrengs DNA wordt op dit moment getest bij ALS.

Ten slotte, hoe gaan we de effectiviteiteffectiviteit Een maat voor de werkzaamheid van een behandeling. van de behandeling meten en monitoren? In diermodellen kunnen we dit doen door naar hersenweefsel te kijken en te meten hoeveel huntingtine-eiwithuntingtine-eiwit Eiwit dat geproduceerd wordt door het huntington-gen wordt gemaakt. Dit is veel moeilijker te doen bij mensen, maar topwetenschappers werken eraan en we denken dat we klaar zijn om studies te starten bij patiënten met de ziekte van Huntington.

Meer mogelijke toepassingen voor enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken

Een laatste voorproefje van een andere mogelijke toepassing van enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken. Onderzoekers kijken ook naar het gebruik ervan in combinatie met stamcelonderzoek. In principe werken ze aan het nemen van huidcellen van mensen met de ziekte van Huntington, en het omzetten van die huidcellen in neuronen. Die neuronen zouden dan kunnen worden behandeld met enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken’s om de niveaus van schadelijk HD-eiwit te verlagen voordat ze terug worden getransplanteerd in de hersenen.

Het zal nog vele jaren duren voordat de combinatie van enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken met patiënt-afgeleide stamcellenstamcellen cellen die kunnen delen in cellen van verschillende soorten, een cel die in staat is om in een ander celtype te veranderen (differentiëren) zou kunnen worden gebruikt als behandeling, maar het is een slim idee en het is goed om te weten dat alle mogelijkheden worden onderzocht. Ondertussen verwachten we dat enkelstrengs siRNAsiRNA Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken vrij snel zal vorderen richting klinische studies.

Meer informatie

De auteurs hebben geen belangenconflicten te melden.

For more information about our disclosure policy see our FAQ…

Share

Topics

, , ,

Glossary

effectiviteit
Een maat voor de werkzaamheid van een behandeling.
genuitschakeling
benadering om de ZvH te behandelen door gebruik te maken van specifieke moleculen die de cellen bevelen om het schadelijke huntingtine-eiwit niet te produceren
huntingtine-eiwit
Eiwit dat geproduceerd wordt door het huntington-gen
RNA
De chemische stof die lijkt op DNA en waaruit ‘boodschappermoleculen' worden gemaakt. RNA wordt gebruikt als actieve kopie van genen bij de productie van eiwitten.
siRNA
Een manier om genen uit te schakelen met behulp van speciaal ontworpen RNA moleculen – lijkt op DNA, maar met slechts een enkele streng – die zich richten op de boodschappermoleculen in de cellen en hen opdragen een bepaald eiwit niet te maken
stamcellen
cellen die kunnen delen in cellen van verschillende soorten, een cel die in staat is om in een ander celtype te veranderen (differentiëren)

More glossary terms…

Related articles